Textuur en details

Verschillen in licht en donker geeft vorm aan alles. En dit geld ook voor hele fijne details zoals textuur. Een textuur is in feite de structuur van een oppervlak.

Zo'n oppervlak heeft altijd heeft altijd een bepaald patroon, en bestaat uit vormen die zichzelf herhalen. Kijk dus goed: wat voor vormen en toonwaarden zijn het? Hebben de vormen scherpe of zachte randen? Overlappen ze elkaar of juist niet?

Dit klink misschien heel ingewikkeld. Toch, je hoeft niet iets exact na te bootsen voor een overtuigend resultaat. Als je een textuur simpeler maakt kan het namelijk net zo goed lijken. Alleen de suggestie is vaak genoeg want al lijkt iets niet exact, je brein interpreteert de structuur en ziet het voor ‘echt’ aan zolang de vorm en toonwaarde in de basis overeenkomt met de werkelijkheid.

Zie dit voorbeeld met aan de linkerkant een detail van een schilderij. De textuur op de bruine ring is veel eenvoudiger dan de referentie aan de rechterkant. Het lijnenwerk is qua patroon ongeveer vergelijkbaar, maar simpeler. De lijnen zijn dikker gemaakt voor het gemak en de toonwaarde en kleur heeft bijna geen variatie. Ook de binnenste en buitenste rand van de ring zijn veel eenvoudiger in het schilderij. De zachte schaduw langs de rand komt wel overeen want dit voegt heel veel diepte toe.

Voor elk soort oppervlak dat je na wilt bootsen zijn verschillende methodes geschikt, maar er is wel een bepaalde overlap. Vaak werkt een bepaalde aanpak ook goed voor andere soorten textuur.

Drie voorbeelden van een textuur die in de basis heel erg vergelijkbaar is: pluizige veren op een vogel, mos op een boom, en de vacht van een poes

Als een textuur overeenkomt met een andere dan is de manier hoe je dat maakt ook grotendeels hetzelfde. Je zou misschien niet verwachten dat een bosgrond bezaaid met takjes en de vloer van een ruïne vol brokstukken vergelijkbaar zijn. En toch zat er voor de manier van denken en de uitvoering van deze structuren weinig verschil in mijn ervaring.

In een kunstwerk is het zelfs mogelijk om dezelfde textuur te herhalen voor totaal verschillende dingen zonder dat het onnatuurlijk lijkt. En je kunt deze texturen zelfs vlak naast elkaar zetten.

Het bladerdek op de grond en de schaduwzijde van de boom delen dezelfde textuur

Natuurlijk is de textuur van de bladeren veel lichter dan de boom, maar ze zijn verder bijna hetzelfde. En toch lijkt het heel normaal.

Al deze schilderijen komen in werkelijkheid heel overtuigend over, ondanks dat de textuur veel eenvoudiger was dan de referentiefoto's. Ik ken zelf diverse kunstenaars die vrijwel geen textuur toepassen maar wiens schilderwerk toch realistisch oogt.

Zoals je kunt zien, textuur maken is iets waarbij je heel creatief kunt zijn. Je kunt er heel ver in gaan voor ultiem realisme, of juist niet. Vrijwel iedere kunstenaar heeft andere methodes voor dit proces dus probeer het een en ander uit. Hoe meer verschillende onderwerpen je maakt, hoe meer ervaring je krijgt en des te meer opties je zult hebben om creatieve oplossingen te gebruiken en bedenken.

Andere artikelen

Toonwaarde
Compositie
Vorm en verhoudingen
Kleur theorie
Textuur en details